Karakteristike LLD
Drvo je jedan od najstarijih građevinskih materijala. U proizvonji lijepljenog lameliranog drva ono je i osnovni materijal. Funkcionalne su mogućnosti koje pružaju konstrukcije od lijepljenog lameliranog drva takve da se može smatrati da drvo kao tradicionalan materijal pruža mogućnosti novih graditeljskih izazova i da se nameće kao jedan od građevnih materijala budućnosti. Elegancija forme, harmonija oblika i toplina ambijenta karakteristike su suvremenih arhitektonskih projekata u drvu. Promatrajući građevine izvedene u tehnici lijepljenog lameliranog drva, ono svakako zaslužuje naziv plemenitog materijala.
Lijepljeno lamelirano drvo je građevinski materijal dobiven od tankih drvenih elemenata podjednake širine (dasaka) postavljenih jedan preko drugog, sljepljenih u međusobnim spojnim ravninama određenim vrstama ljepila pod određenim uvjetima i predstavlja najčešče štapasti element konstrukcije praktično neograničenih dimenzija poprečnog presjeka i dužine.
Ovako dobiveni materijal ima mehaničke karakteristike koje su ujednačenije od mehaničkih karakteristika masivnog drveta-materijala od kojeg je lijepljeno lamelirano drvo nastalo. Izrada elemenata konstruktivnog sistema ili cijele konstrukcije objekta je strogo kontrolirani tehnološki postupak. Odvija se u našoj tvornici lijepljenih lameliranih konstrukcija tako da su elementi konstrukcije od lijepljenog lameliranog drva industrijski proizvod standardne kvalitete.
Lamelirano drvo se proizvodi od:
- Četinarskog drva (jela, smreka, bor, ariš i sl.)
- Bjelogoričnog drva (hrast ili bukva).
Lamelirano drvo proizvodi se u slijedećim klasama kvalitete odnosno čvrstoće:
- I klasa
- II klasa (prema HRN. U.C9.300.)
Debljine lamela se kreću od 10 pa sve do 40 mm. Lamelirano drvo po obliku može biti konstantnog ili promjenjivog poprečnog presjeka, te ravno ili lučno.
ravno lamelirano drvo
Lučno lamelirano drvo
Estetski efekt konstrukcije od lameliranog drva je izvanredan i daje poseban ton današnjoj arhitekturi. Objekti izvedeni u ovoj tehnici se nameću svojim izgledom, skladnošću forme i toplinom interijera.
Za razliku od ostalih industrijskih proizvoda drvne industrije pod pojmom lijepljenog lameliranog drva podrazumijeva se isključivo proizvod nastao međusobnim lijepljenjem drvenih lamela sa paralelnim smjerom pružanja drvnih vlakanca.
Značajnije karakteristike lameliranog drva
Čvrstoća
Naprezanja pri kojima dolazi do loma uslijed tlačne sile paralelne sa pravcem vlakanaca jednaka su naponima loma najviših klasa betona koje se danas upotrebljavaju u graditeljstvu. Normalni naponi loma drveta kreću se u granicama od 40,0 do 80,0 MPa zavisno o vrsti drva (četinari ili listače). Kada je u pitanju vlačna čvrstoća onda se drvo može uspoređivati i sa nekim metalima, jer rezultati ispitivanja pokazuju da do loma epruvete od drva bez greške dolazi i pri naponu od 180 MPa.
Vlastita težina
Vlastita težina ugrađenog drva iznosi oko 600 kg/m3. Vlastita težina armiranog betona je 2500 kg/m3, što jasno pokazuje da je udio iskorištenja naprezanja poprečnog presjeka uslijed opterećenja od vlastite težine najmanje četiri puta manji kod drva nego kod betona u štapovima istih dimenzija. Ovo može biti od velikog značaja kod konstruiranja sistema velikih raspona i malog pripadajućeg opterećenja, naročito sa ekonomskog stajališta.
Dimenzije
Razvojem tehnologije ljepila ograničene dimenzije konstrukcijskih elemenata od drva nisu više problem. Danas se može napraviti element od drva sa visinom poprečnog presjeka od par metara i sa dužinom i do 50 m. Prijevozi dugačkih nosača (od 30-50m) nisu problematični zbog velike težine nego samo zbog velike dužine i visine.
Otpornost na požar
Slobodno se može reći da su u pojedinim slučajevima drvene konstrukcije neuništive u požaru. Protupožarnu otpornost građevinskih konstrukcija karakeriziraju dva kriterija: zapaljivost materijala i ponašanje materijala u požaru. Međutim razlika u materijalima postoji samo u njihovom ponašanju u periodu koji prethodi pojavi kritičnih razornih temperatura.
Čelik već pri temperaturi od 550 0C koja je daleko od točke topljenja čelika gubi sve svoje mehaničke karakteristike i prestaje biti građevinski materijal. Ova pojava ima za posljedicu naglo gubljenje modula elastičnosti te dolazi do urušavanja objekta iako čelik nije zapaljiv materijal.
Armirani beton koji isto tako nije goriv materijal pri povišenoj temperaturi počinje pucati, runiti se uslijed smanjenja čvrstoće, te se jako deformira.
Drvo u požaru gori. Međutim, drvo pri gorenju ne mijenja bitno svoja mehanička svojstva i to je kvalitativna razlika u odnosu na beton i čelik. Pretvaranje drva u sloj ugljena teče vrlo sporo 0,4-0,8 mm/min. To znači da pri velikim požarnim temperaturama za vrijeme od 1 sata drveni nosač izgubi 4 cm po svom opsegu. Kod velikih poprečnih presjeka kakvi su u pravilu presjeci u lameliranom drvu ovo oslabljenje dimenzija ne predstavlja nikakvu opasnost od urušavanja konstrukcije.
